බංග්ලාදේශයේ පළමු කාන්තා අගමැතිවරිය සහ බංග්ලාදේශ ජාතිකවාදී පක්ෂයේ (BNP) ප්රබල නායකයෙකු වූ කාලෙඩා සියා (80) දීර්ඝ කාලීන රෝගාබාධයකින් පසු අභාවප්රාප්ත වූ බව එම පක්ෂය තහවුරු කර ඇත.
“අපගේ ප්රියතම නායකයා අප අතර නැත. අද උදෑසන 6ට ඇය අපෙන් වෙන්වුණා” යනුවෙන් BNP පක්ෂය ෆේස්බුක් පණිවිඩයක් මඟින් නිවේදනය කළේය. වෛද්යවරු සඳහන් කර ඇත්තේ, සියාගේ තත්ත්වය ඉකුත් සඳුදා රාත්රිය වන විට “අතිශය අසාධ්ය” බවට පත්ව තිබූ අතර, වයස සහ සමස්ත සෞඛ්ය තත්ත්වය හේතුවෙන් එකවර බහු ප්රතිකාර ලබාදීම අපහසු වූ බවයි. එම අවස්ථාවේ ඇය ජීවිත ආධාරක යන්ත්රවලට සම්බන්ධ කර තිබුණි.
ප්රජාතන්ත්රවාදය වෙත ආපසු ගමනේ ප්රධාන චරිතයක්
1991 වසරේදී, වසර 20කට පසු පැවති බංග්ලාදේශයේ පළමු ප්රජාතන්ත්රවාදී මහමැතිවරණයෙන් BNP පක්ෂය ජයග්රහණය කරවමින්, කාලෙඩා සියා රටේ පළමු කාන්තා අගමැතිවරිය ලෙස ඉතිහාසයට එක්වුණාය. 2001 වසරේදී නැවත වරක් අගමැති ධූරයට පත්වූ ඇය, 2006 ඔක්තෝබර් මාසයේදී මහමැතිවරණයකට පෙර ධූරයෙන් ඉවත්විය.
බලපෑම් සහ විවාද වලින් සම්පූර්ණ වූ දේශපාලන ජීවිතය
කාලෙඩා සියාගේ දේශපාලන ජීවිතය දශක ගණනාවක් පුරා විවිධ විවාද හා බල අරගල වලින් සමන්විත විය. ඇය සහ ආවමි ලීග් නායකයා වූ ෂෙයික් හසීනා අතර පැවති දීර්ඝකාලීන දේශපාලන විරෝධය බංග්ලාදේශ දේශපාලනයේ ප්රධාන ලක්ෂණයක් බවට පත්ව තිබුණි. පසුගිය වසරේදී හසීනා අගමැති ධූරයෙන් ඉවත් කරනු ලැබීමත් සමඟ එම දේශපාලන අර්බුදය නව අදියරකට ගිය බව දේශපාලන විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.
සියා, බංග්ලාදේශයේ හිටපු ජනාධිපති සියාඋර් රහ්මාන්ගේ බිරිඳ වන අතර, ඔහු 1981 දී ඝාතනය කිරීමෙන් පසු ඇය සෘජුව දේශපාලනයට පිවිසුණාය. 2018 වසරේදී ඇය දූෂණ චෝදනා සම්බන්ධයෙන් වසර පහක සිර දඬුවමකට ලක්වූ අතර, එම නඩු තීරණයන් දේශීය හා ජාත්යන්තර මට්ටමින් විශාල විවාදයට ලක් විය.
ප්රතිචාර සහ උරුමය
කාලෙඩා සියාගේ අභාවයත් සමඟ බංග්ලාදේශ දේශපාලනයේ එක් යුගයක අවසානය සනිටුහන් වන බව විචාරකයෝ පවසති. ඇයගේ අනුගාමිකයන් ඇය ප්රජාතන්ත්රවාදය වෙනුවෙන් සටන් කළ නායිකාවක් ලෙස සිහිපත් කරන අතර, විරුද්ධ පක්ෂයන් ඇයගේ පාලන සමයේ ඇති වූ දූෂණ හා අර්බුද මතක් කරති.
එහෙත්, පුරුෂ ප්රබල දේශපාලන ව්යුහයක් තුළ කාන්තාවක් ලෙස ඉහළම බලයට පත්වීම සහ දශක ගණනාවක් රටේ දේශපාලන දිශානතියට බලපෑම — කාලෙඩා සියාගේ නාමය බංග්ලාදේශ ඉතිහාසයේ නොමැකෙන ලෙස සටහන් කර තබනු ඇත.
